Η σαρωτική νίκη των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ πυροδότησε κύμα ρευστοποιήσεων. Η Wall Street κατέγραψε τη χειρότερη συνεδρίαση από τον Απρίλιο του 2025, ο Nikkei έχασε έως 7% και ο Τραμπ ρίχνει το φταίξιμο στους «Dumocrats».
npress06/11/202607:38
Σε τροχιά πανικού κινούνται οι παγκόσμιες αγορές, με ένα κύμα μαζικών πωλήσεων να σβήνει χρηματιστηριακή αξία τρισεκατομμυρίων δολαρίων μέσα σε λίγες ώρες, από τη Wall Street έως το Τόκιο, τη Σεούλ και την Ταϊπέι. Στο επίκεντρο της πτώσης βρίσκονται οι τεχνολογικοί γίγαντες και οι μετοχές που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη, με ονόματα όπως η Nvidia, η Samsung, η SK Hynix και η SoftBank να δέχονται ισχυρές πιέσεις.
Αφετηρία της αναταραχής αποτέλεσε το αποτέλεσμα των ενδιάμεσων εκλογών της 3ης Νοεμβρίου στις ΗΠΑ, όπου οι Δημοκρατικοί εξασφάλισαν τον έλεγχο τόσο της Βουλής των Αντιπροσώπων όσο και της Γερουσίας. Οι επενδυτές φοβούνται ότι η νέα πλειοψηφία στο Κογκρέσο θα φέρει αυστηρότερη εποπτεία στην τεχνητή νοημοσύνη και περιορισμούς στην κατασκευή νέων κέντρων δεδομένων (data centers), στα οποία στηρίζεται όλο το οικοδόμημα του κλάδου. Αρκετοί από τους νικητές των εκλογών είχαν άλλωστε κάνει εκστρατεία με αιχμή την κριτική στα data centers, τα οποία προκαλούν έντονες αντιδράσεις σε τοπικές κοινωνίες.
«Μαύρη Πέμπτη» στη Wall Street
Το σοκ ξεκίνησε από τη Νέα Υόρκη την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου, όπου και οι τρεις βασικοί δείκτες κατέγραψαν τις χειρότερες ημερήσιες επιδόσεις τους από τον Απρίλιο του 2025. Ο τεχνολογικός Nasdaq Composite βυθίστηκε κατά 5,52%, χάνοντας 1.422 μονάδες και κλείνοντας στις 24.315 μονάδες. Με την πτώση αυτή ο δείκτης βρίσκεται πλέον περισσότερο από 10% κάτω από το ιστορικό υψηλό που είχε σημειώσει τον Οκτώβριο, δηλαδή σε επίσημη «διόρθωση».
Ο S&P 500 υποχώρησε κατά 4,36% στις 7.354 μονάδες, ενώ ο Dow Jones απώλεσε 1.833 μονάδες ή 3,44%, κλείνοντας στις 51.523 μονάδες. Η βουτιά εξαφάνισε ολόκληρο το ράλι της Τετάρτης, όταν ο Dow είχε κερδίσει πάνω από 1.500 μονάδες αμέσως μετά τα εκλογικά αποτελέσματα, στην καλύτερη συνεδρίασή του εδώ και πάνω από έναν χρόνο. Σύμφωνα με αμερικανικά μέσα, οι εταιρείες του S&P 500 και του Nasdaq έχασαν συνολικά περίπου 5,4 τρισ. δολάρια σε κεφαλαιοποίηση μέσα σε μία μόνο ημέρα.
Οι μεγαλύτερες απώλειες καταγράφηκαν στους κατασκευαστές μικροτσίπ και στις εταιρείες υποδομών τεχνητής νοημοσύνης. Η Microsoft, που διαθέτει σημαντικό μερίδιο στην OpenAI, έκλεισε με πτώση άνω του 3%, ενώ η Amazon, η οποία έχει δαπανήσει εκατοντάδες δισ. δολάρια σε υποδομές AI, υποχώρησε πάνω από 2%. Ισχυρές πιέσεις δέχθηκαν και οι Tesla και SpaceX, λόγω φόβων για νέα ρυθμιστικά εμπόδια. Οι μετοχές της Trump Media & Technology Group βυθίστηκαν πάνω από 10%, σε ιστορικό χαμηλό.
Ο αναλυτής Adam Crisafulli της Vital Knowledge εκτίμησε ότι οι επενδυτές αντιδρούν στον αυξανόμενο «πολιτικό κίνδυνο» γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη, ενώ ο Jakub Rochlitz της eToro σημείωσε ότι ο προφανής καταλύτης του sell-off είναι η ενσωμάτωση των αποτελεσμάτων των εκλογών στις τιμές.
Η Ασία στο «κόκκινο»
Το κύμα πωλήσεων πέρασε τον Ειρηνικό με ακόμη μεγαλύτερη ορμή κατά τη συνεδρίαση της Παρασκευής. Στο Τόκιο ο Nikkei 225 έφτασε να χάνει έως και 7,1% στη διάρκεια των συναλλαγών, αγγίζοντας τις 56.745,81 μονάδες, πριν περιορίσει μέρος των απωλειών. Στη μεσημεριανή διακοπή βρισκόταν στις 57.858,61 μονάδες, με πτώση 5,27% ή 3.219 μονάδων. Σε κάποιο σημείο ο ιαπωνικός δείκτης βρέθηκε περίπου 20% κάτω από το υψηλό του Ιουνίου, στο όριο της τεχνικής «bear market».
Τις μεγαλύτερες απώλειες στην περιοχή κατέγραψαν οι εταιρείες ημιαγωγών, ακολουθώντας τη βουτιά της Wall Street. Στο στόχαστρο βρέθηκαν οι νοτιοκορεατικές Samsung και SK Hynix, η ιαπωνική SoftBank και η ταϊβανέζικη TSMC, με τις απώλειες σε ορισμένες αγορές της Ασίας να φτάνουν έως και το 9%. Στη Νότια Κορέα οι πιέσεις οδήγησαν σε προσωρινή αναστολή των συναλλαγών.
Αμφισβήτηση των αποτιμήσεων της τεχνητής νοημοσύνης
Πέρα από την πολιτική αφορμή, η αναταραχή αναδεικνύει ένα βαθύτερο ζήτημα. Οι επενδυτές επανεξετάζουν τις υψηλές αποτιμήσεις των τεχνολογικών κολοσσών και το κατά πόσο οι τεράστιες δαπάνες για υποδομές τεχνητής νοημοσύνης θα αποδώσουν τελικά τα αναμενόμενα. Εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια έχουν επενδυθεί στον κλάδο τα τελευταία χρόνια, τροφοδοτώντας μεγάλο μέρος του προηγούμενου ανοδικού κύκλου στις αγορές. Ανησυχητικό για τους αναλυτές είναι ότι οι πωλήσεις δεν περιορίζονται πλέον στην τεχνολογία, αλλά επεκτείνονται σε τράπεζες, βιομηχανικές επιχειρήσεις και εταιρείες μικρότερης κεφαλαιοποίησης.
Τραμπ: «Φταίνε οι Dumocrats»
Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν άργησε να αντιδράσει. Σε ανάρτησή του στο Truth Social απέδωσε την κατάρρευση αποκλειστικά στο εκλογικό αποτέλεσμα, γράφοντας ότι η αγορά υπέστη «μία από τις χειρότερες ημέρες στην ιστορία» εξαιτίας των εκλογών. «Τόση δουλειά για να φτάσουμε σε ένα επίπεδο που κανείς δεν είχε δει ποτέ, και μετά αυτό», σημείωσε, προειδοποιώντας τους Αμερικανούς ότι οι συνταξιοδοτικοί τους λογαριασμοί 401(k) έχουν υποχωρήσει.
Ο Αμερικανός πρόεδρος αποκάλεσε ειρωνικά τους Δημοκρατικούς «Dumocrats», λογοπαίγνιο με την αγγλική λέξη «dumb» (χαζός), τονίζοντας ότι «δεν ήταν οι Ρεπουμπλικανοί». Σε νεότερη ανάρτηση το βράδυ της Πέμπτης επανήλθε, λέγοντας στους Δημοκρατικούς ότι «φταίτε μόνο εσείς». Παράλληλα, επιχείρησε να καθησυχάσει τους επενδυτές, υποσχόμενος ότι σύντομα, «με τον έναν ή τον άλλον τρόπο», η αγορά θα γίνει μεγαλύτερη και ισχυρότερη από ποτέ.
Οι επενδυτές σε όλο τον κόσμο στρέφουν πλέον την προσοχή τους στο άνοιγμα των ευρωπαϊκών αγορών και στη συνεδρίαση της Wall Street της Παρασκευής, για να διαπιστώσουν αν το κύμα πωλήσεων θα συνεχιστεί ή αν θα υπάρξει έστω και μερική ανάκαμψη
